Stel je een Oost-Aziatische patiënt voor die een kliniek binnenstapt met microcytaire erytrocytose. Dit is een medische toestand waarbij het aantal rode bloedcellen hoog is, maar de cellen zelf ongewoon klein zijn. Op het eerste gezicht wijst dit klinische beeld direct naar polycythemia vera (PV), een ernstige aandoening die vergelijkbaar is met bloedkanker. De standaardbehandeling voor PV bestaat uit herhaalde aderlatingen om het bloed te verdunnen en complicaties te voorkomen. Echter, een verkeerde diagnose in dit stadium kan leiden tot onnodige medische ingrepen en schade aan de patiënt. In een belangwekkende casestudy uit 2025 hebben hematologie-experts Hui-Ling Liu, MD, en Wei-Ting Huang, MD, van een vooraanstaand Taiwanees medisch centrum, trio-gebaseerde whole exome sequencing (WES) ingezet om volledige diagnostische helderheid te verkrijgen. Hun bevindingen, die zijn gepubliceerd in het prestigieuze vakblad Annals of Hematology, sloten PV definitief uit en onthulden een zeldzame genetische combinatie: Hemoglobine Suresnes (Hb Suresnes) samen met alfa-nul-thalassemie.
De diagnose van microcytaire erytrocytose is in de praktijk vaak een complexe uitdaging. Polycythemia vera presenteert zich doorgaans met rode bloedcellen van normale of grote omvang en is vaak gekoppeld aan specifieke JAK2-mutaties. Hemoglobinopathieën zoals thalassemie kunnen dit beeld echter nabootsen door een compensatoire overproductie van kleine cellen uit te lokken. In dit specifieke geval bleken standaardonderzoeken, zoals een volledig bloedbeeld (CBC) en hemoglobine-elektroforese, onvoldoende om een sluitende diagnose te stellen. Liu en Huang, die beschikken over uitgebreide expertise in de moleculaire hematologie, begrepen dat geavanceerd moleculair bewijs noodzakelijk was om een verkeerd behandeltraject te vermijden.
De inzet bij een correcte diagnose is hoog; het uitvoeren van aderlatingen bij een vermoeden van PV had de door thalassemie veroorzaakte bloedarmoede bij deze patiënt aanzienlijk kunnen verergeren. Dit is de eerste keer dat de specifieke combinatie van Hb Suresnes en alfa-thalassemie is gerapporteerd binnen de Oost-Aziatische populatie. Volgens gegevens van de WHO heeft alfa-thalassemie in deze regio een prevalentie van 5 tot 10 procent, terwijl Hb Suresnes van oorsprong vooral in Europa wordt gezien. Deze casus benadrukt de mondiale verspreiding van hemoglobinestoornissen. Volgens het Human Variome Project is inmiddels meer dan 7 procent van de wereldbevolking drager van een dergelijke genetische variant.
De methodologie die Liu en Huang hanteerden, wordt gezien als een nieuwe gouden standaard voor complexe gevallen. Ze maakten gebruik van een WES-diepte van meer dan 100x en pasten variant calling toe via GATK, wat vervolgens werd bevestigd door middel van nauwkeurige Sanger-sequencing. Uit dit diepgaande onderzoek bleek dat er geen sprake was van JAK2 V617F of andere markers die kenmerkend zijn voor polycythemia vera. Dankzij deze rigoureuze aanpak kon het medische team een zeldzame genetische interactie identificeren die met conventionele methoden onzichtbaar zou zijn gebleven.
Deze casus biedt belangrijke lessen voor hematologen wereldwijd en fungeert als een dringende oproep tot modernisering van diagnostische protocollen. Richtlijnen van de British Society for Haematology en de International Council for Standardization in Haematology adviseren inmiddels om genomische tests te overwegen bij onverklaarbare vormen van erytrocytose. Het gebruik van trio-WES kan de vaak uitputtende diagnostische zoektocht verkorten van vele maanden naar slechts enkele weken. Bovendien zijn de kosten van ongeveer 1.000 dollar relatief laag wanneer men dit afzet tegen de kosten en risico's van herhaalde biopsieën en foutieve behandelingen.
De auteurs concluderen dat trio-gebaseerde WES essentieel is voor het ontrafelen van gezamenlijk overgeërfde hemoglobinestoornissen, wat uiteindelijk leidt tot een zeer nauwkeurige en gepersonaliseerde therapie. Deze technologie is de drijvende kracht achter de transformatie van de moderne hematologie, zeker in een wereld met steeds diversere patiëntenpopulaties. Wanneer een arts in de toekomst geconfronteerd wordt met een raadselachtig geval van microcytaire erytrocytose, is de boodschap helder: kies voor sequencing van het trio. Het biedt de patiënt niet alleen duidelijkheid, maar garandeert ook de meest veilige en effectieve zorg.
