Panama Yüksek Mahkemesi, 29 Ocak 2026 Perşembe günü, Hong Kong merkezli CK Hutchison Holdings'in bir iştiraki olan Panama Ports Company (PPC) tarafından yürütülen imtiyaz sözleşmelerini geçersiz kılan tarihi bir karara imza attı. Yargı organı, söz konusu imtiyazın dayandığı temel yasal çerçevenin anayasaya aykırı olduğuna hükmederek, kritik kanal terminallerinin işletilmesini destekleyen tüm yasaları ve idari tasarrufları derhal yürürlükten kaldırdı. Yetkililer tarafından yapılan açıklamalarda, bu kararın bölgedeki lojistik operasyonların hukuki zeminini tamamen değiştirdiği vurgulandı.
Mahkemenin bu kararı, özellikle PPC'nin 2021 yılında elde ettiği 25 yıllık otomatik uzatma hakkını iptal ederek, şirketin Pasifik tarafındaki Balboa ve Atlantik tarafındaki Cristóbal terminalleri üzerindeki yaklaşık otuz yıllık operasyonel kontrolünü sona erdirdi. Görev süresi boyunca bu tesislere 1,8 milyar dolardan fazla altyapı ve teknoloji yatırımı yapan PPC, ciddi bir hukuki engelle karşı karşıya kaldı. Süreç, Panama Genel Denetçisi Anel Flores'in, PPC'nin vergi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmediği iddiaları da dahil olmak üzere anayasal ihlaller ve usulsüzlükler gerekçesiyle açtığı davalar sonucunda bu noktaya ulaştı. Hatırlanacağı üzere orijinal imtiyaz, Panama Kanalı'nın 1999'da Amerika Birleşik Devletleri'nden Panama yönetimine devredilmesinden önce, 1997 yılında verilmişti.
Karar sonrası resmi bir açıklama yapan PPC yönetimi, mahkemenin hükmünün sağlam bir hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunurken, bu durumun liman faaliyetlerine bağımlı binlerce Panamalı ailenin ekonomik istikrarını tehlikeye attığı uyarısında bulundu. Şirket, ulusal ve uluslararası düzeyde tüm hukuki yollara başvurma hakkını saklı tuttuğunu belirtti. Öte yandan, bu yargı kararı CK Hutchison'ın planladığı devasa bir elden çıkarma operasyonunu da belirsizliğe sürükledi. BlackRock ve Mediterranean Shipping Company (MSC) liderliğindeki bir konsorsiyuma yapılması planlanan 23 milyar dolarlık küresel liman işletmesi satışı, zaten Pekin'in devlet iştiraki Cosco Shipping için çoğunluk hissesi talepleri ve düzenleyici denetimler nedeniyle 2026'ya sarkmıştı. Duyurunun ardından CK Hutchison'ın Hong Kong borsasındaki hisseleri %4,6'dan fazla değer kaybetti.
Küresel ticaretin en az %5'inin geçtiği Panama Kanalı'ndaki bu gelişmenin jeopolitik yansımaları da oldukça derin. Karar, Çin'in su yolu altyapısı üzerindeki stratejik etkisini sınırlamayı amaçlayan Trump yönetiminin ulusal güvenlik gündemiyle uyumlu bir adım olarak yorumlanıyor. Hong Kong hükümeti, iptal kararının yatırımcı güvenini zedelediğini savunarak durumu kınarken, Çin Dışişleri Bakanlığı da ilgili işletmelerinin meşru hak ve çıkarlarını koruyacaklarını ilan etti. Bu durum, küresel ticaret yolları üzerindeki nüfuz mücadelesinin yeni bir safhaya geçtiğini gösteriyor.
Tüm bu hukuki karmaşanın ortasında, Panama Kanalı Otoritesi (ACP) rekabet gücünü korumak adına stratejik çeşitlendirme planlarını hızlandırıyor. ACP, 2026 yılı sonuna kadar yeni Corozal (Pasifik) ve Telfers (Atlantik) terminalleri için ihaleleri tamamlamayı ve operasyonları 2029'da başlatmayı hedefliyor. Yıllık konteyner elleçleme kapasitesini 9,5 milyon TEU'dan 15 milyon TEU'ya çıkarmayı amaçlayan bu girişim, 8,5 milyar dolarlık geniş kapsamlı bir modernizasyon planının parçasını oluşturuyor. Mevcut Balboa ve Cristóbal operasyonlarının hukuki statüsü belirsizliğini korurken, Panama hükümetinin hem yasal egemenliğini pekiştirme hem de gelecekteki lojistik kapasiteyi güvence altına alma konusundaki kararlılığı dikkat çekiyor.
