Rodziny Ofiar Przekazały Bibliotece w Indonezji Zbiór Książek o Tragedii z Mentok z 1942 Roku

Rodziny osób, które straciły życie podczas II wojny światowej, przekazały pięć historycznie znaczących tomów, szczegółowo opisujących tragedię z Mentok z 1942 roku, na ręce Biblioteki Regionalnej w Bangka Barat Regency w Indonezji. Akt ten zbiegł się w czasie z obchodami 84. rocznicy tych tragicznych wydarzeń, co nadało darowi wymiar symboliczny i edukacyjny. Darowizna została oficjalnie przyjęta 16 lutego 2026 roku przez Farouka Yohansyaha, dyrektora Agencji Bibliotecznej i Archiwalnej Bangka Barat.

Zbiór obejmuje kluczowe publikacje, w tym pamiętnik „White Coolies” autorstwa Betty Jeffrey oraz relację „Sister Viv”. Teksty te stanowią bezpośrednie świadectwa cierpienia, jakiego doznali alianccy żołnierze oraz personel medyczny po zatopieniu statku SS Vyner Brooke u wybrzeży Radji Beach. Betty Jeffrey, pielęgniarka, która przeżyła, spisała swoje doświadczenia z ponad trzech lat uwięzienia. Jej pamiętnik, pierwotnie publikowany w 1954 roku, stał się ważnym dokumentem w australijskiej literaturze wojennej, inspirując między innymi film „Paradise Road”.

Wizyta rodzinna była okazją do uczczenia 84. rocznicy masakry, w której siły japońskie dokonały egzekucji 50 brytyjskich żołnierzy oraz 22 australijskich pielęgniarek na Radji Beach, po ewakuacji z Singapuru. Jedyną osobą, która przeżyła to brutalne wydarzenie, była Siostra Vivian Bullwinkel, która po postrzeleniu udawała martwą. Następnie przez 12 dni opiekowała się rannym brytyjskim żołnierzem, zanim poddała się Japończykom i trafiła do obozu jenieckiego na Sumatrze. Bullwinkel, odznaczona między innymi Orderem Imperium Brytyjskiego (MBE) i Orderem Australii (AO), do końca życia angażowała się w upamiętnianie poległych.

SS Vyner Brooke, statek, na którym ewakuowano pielęgniarki, został zatopiony 14 lutego 1942 roku przez japońskie lotnictwo. Na pokładzie znajdowało się 65 sióstr z Australijskiej Służby Pielęgniarskiej, z których tylko 24, wliczając Bullwinkel i Jeffrey, powróciły do Australii. Pielęgniarki te opuściły 13. Australijski Szpital Ogólny w Singapurze 12 lutego 1942 roku. Yohansyah podkreślił, że te książki stanowią bezcenne źródło dla zachowania pamięci o tragedii, która objęła również internowanie pielęgniarek jako jeńców wojennych na Sumatrze przez kolejne lata.

Dar ten umacnia więzi humanitarne oraz wysiłki w zakresie dokumentacji historycznej w regionie, co jest istotne dla budowania świadomości historycznej. Obchody, które obejmowały nabożeństwa na Radji Beach oraz przy pomniku Vivian Gordon Bowden, uwypuklają rolę biblioteki jako centralnego punktu nauki o pokoju i zbiorowej pamięci, sprzyjając dialogowi międzykulturowemu między Indonezją a Australią. Przekazanie tych unikalnych relacji, w tym tytułów takich jak „Sister Viv”, ma fundamentalne znaczenie dla przyszłych pokoleń badaczy i mieszkańców.