Antikithera Mekanizması: Güneş Yerine Ay Takvimini İzleyen Kadim Bir Dehanın Yeni Yorumu

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), son toplantısında politika faizini %50 seviyesinde sabit tutma kararı almıştır. Bu karar, finans piyasalarının genel beklentileriyle uyumlu olmakla birlikte, bankanın enflasyonla mücadeledeki mevcut sıkı duruşunu sürdürdüğünü teyit etmektedir. TCMB, geçtiğimiz on bir aylık süreçte faiz oranlarını %8.5'ten %50'ye çıkararak kapsamlı bir sıkılaştırma döngüsünü tamamlamıştı. Bu son toplantıda faiz artışına gidilmemesi, para politikasındaki sıkılaştırma sürecinin zirve noktasına ulaşıldığına dair güçlü bir sinyal olarak değerlendirilmiştir. Ancak, Merkez Bankası yayımladığı metinde, enflasyon görünümünde öngörülemeyen ve kalıcı bir bozulma tespit edilmesi halinde ek parasal sıkılaştırma adımlarının atılmaya hazır olduğunu açıkça belirtmiştir.

Kararın arkasındaki temel gerekçe, yurt içi talepteki güçlü seyrin ve özellikle hizmetler sektöründeki fiyat artışlarının yarattığı inatçı enflasyonist baskılardır. TCMB yetkilileri, çekirdek enflasyon göstergelerinin hedeflenen seviyelerin üzerinde kalmaya devam ettiğini ve bu durumun para politikasının etkinliğini artırmak için mevcut yüksek faiz oranlarının korunmasını zorunlu kıldığını ifade etmiştir. Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) yıllık bazda %70 eşiğini aşması, sıkı parasal koşulların sürdürülmesinin önemini vurgulamaktadır. Kurul, kredi büyüme hızları, parasal aktarım mekanizmasının işleyişi ve likidite koşulları gibi kritik göstergeleri yakından izlemeye devam etmektedir. Bu kararlılık, parasal sıkılığın gecikmeli etkilerinin yılın ikinci yarısında belirginleşerek dezenflasyon sürecini başlatması beklentisine dayanmaktadır.

Ekonomik projeksiyonlara göre, yıllık enflasyonun Mayıs veya Haziran aylarında zirve yaparak yaklaşık %75 seviyelerine ulaşması öngörülmektedir. Bu zirve noktasının aşılmasının ardından, güçlü baz etkilerinin de katkısıyla, enflasyonda hızlı ve belirgin bir düşüş trendinin başlaması hedeflenmektedir. TCMB, yıl sonu enflasyon tahminini %38 olarak korumuş durumdadır. Bu iddialı hedefe ulaşılabilmesi, mevcut yüksek faiz oranlarının yeterli süre boyunca kararlılıkla sürdürülmesine ve maliye politikasının eş zamanlı olarak destekleyici bir rol üstlenmesine bağlıdır. Geçmiş dönemlerdeki politika hatalarının yol açtığı yapısal dengesizliklerin giderilmesi amacıyla atılan bu adımlar, uzun vadeli makroekonomik istikrarın tesis edilmesi açısından kritik öneme sahiptir.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Merkez Bankası'nın faiz kararını takiben yaptığı açıklamalarda, mali disiplin taahhüdünü yinelemiştir. Bakan Şimşek, para politikasının etkinliğini en üst düzeye çıkarmak amacıyla kamu harcamalarında katı tasarruf tedbirleri uygulanacağını ve bütçe açığının daraltılması yönünde kararlı adımlar atılacağını belirtmiştir. Bu koordineli mali ve parasal politika yaklaşımı, uluslararası yatırımcıların Türkiye ekonomisine olan güvenini artırmayı hedeflemektedir. Türk Lirası (TL), faiz kararının açıklanmasının ardından piyasalarda sınırlı bir dalgalanma göstermiş, ancak genel olarak istikrarlı seyrini korumuştur. Analistler, yabancı sermayenin kalıcı girişi için sadece faizlerin yüksek tutulmasının değil, aynı zamanda bu sıkı duruşun ne kadar süre devam edeceğine dair net bir yol haritasının sunulmasının hayati önem taşıdığını vurgulamaktadır. Politika yapıcıların şeffaf ve öngörülebilir iletişim stratejisi, ekonomik beklentilerin yönetilmesinde anahtar bir faktör olmaya devam edecektir.