Dữ liệu sơ bộ thu thập được trong tám tháng đầu năm 2025 đã chỉ ra một sự thay đổi đáng chú ý trong quan hệ thương mại toàn cầu của Đức: Trung Quốc đã vượt qua Hoa Kỳ, chính thức trở thành đối tác thương mại hàng đầu của Berlin. Theo thống kê từ Văn phòng Thống kê Liên bang Đức, sự thay đổi vị thế này diễn ra trong bối cảnh chính sách thuế quan mới được áp dụng lại của chính quyền Trump đã tạo ra hiệu ứng lan tỏa, làm giảm đáng kể xuất khẩu của Đức sang Mỹ. Cụ thể, từ tháng 1 đến tháng 8 năm 2025, tổng kim ngạch thương mại giữa Đức và Bắc Kinh đạt 163.4 tỷ euro, nhỉnh hơn một chút so với 162.8 tỷ euro trao đổi với Hoa Kỳ.
Sự phát triển này đánh dấu một sự đảo ngược so với năm 2024, thời điểm Mỹ đã giành lại vị trí dẫn đầu một cách ngắn ngủi sau tám năm Trung Quốc thống trị các mối quan hệ thương mại của Đức. Tác động của các hàng rào thuế quan Mỹ đối với hàng hóa xuất khẩu của Đức là rõ ràng và nghiêm trọng. Trong suốt tám tháng, khối lượng thương mại đã giảm 7.4% so với cùng kỳ năm trước, với mức sụt giảm đặc biệt mạnh là 23.5% chỉ riêng trong tháng Tám. Ông Dirk Jandura, chủ tịch Hiệp hội Ngoại thương BGA, nhận định rằng chính sách thương mại của Mỹ là nguyên nhân chính, chỉ ra sự suy giảm nhu cầu từ thị trường Mỹ đối với ô tô, máy móc tiên tiến và hóa chất quan trọng của Đức.
Tuy nhiên, bức tranh thương mại lại phức tạp hơn nhiều so với việc chỉ nhìn vào tổng kim ngạch. Mặc dù tổng khối lượng giao dịch với Trung Quốc tăng lên, nhưng trên thực tế, xuất khẩu của Đức sang thị trường này lại sụt giảm 13.5%, chỉ còn 54.7 tỷ euro trong cùng giai đoạn. Ngược lại, nhập khẩu từ Trung Quốc lại tăng mạnh 8.3%, đạt mức 108.8 tỷ euro. Sự mất cân bằng thương mại ngày càng lớn này đang gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với các nhà phân tích và lãnh đạo ngành công nghiệp, những người lo ngại về sự phụ thuộc ngày càng tăng của nền kinh tế Đức vào hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc.
Carsten Brzeski, người đứng đầu toàn cầu về phân tích kinh tế vĩ mô tại ING, bày tỏ sự quan ngại sâu sắc về điều mà ông gọi là “sự bùng nổ nhập khẩu mới từ Trung Quốc.” Ông cảnh báo rằng dòng chảy hàng hóa Trung Quốc có giá cạnh tranh—thậm chí một số ý kiến cho rằng đó là giá bán phá giá—có thể gây áp lực lớn lên ngành công nghiệp Đức. Điều này có nguy cơ làm suy yếu các lĩnh vực chủ chốt và khiến quốc gia này dễ bị tổn thương hơn trước các cú sốc kinh tế do quá phụ thuộc vào một đối tác thương mại thống trị duy nhất.
Khoảnh khắc này minh họa rõ nét tốc độ mà các chính sách toàn cầu có thể vẽ lại bản đồ kinh tế, buộc ngành công nghiệp Đức phải cân bằng giữa lợi ích của việc mở rộng thương mại với Trung Quốc và rủi ro từ sự mất cân đối nhập khẩu. Tóm lại, bối cảnh thương mại của Đức trong năm 2025 đang ở trong trạng thái biến động mạnh mẽ, được định hình bởi những thay đổi địa chính trị và các quyết định chính sách nằm ngoài tầm kiểm soát của Berlin. Thách thức phía trước là làm thế nào để điều hướng những động lực phức tạp này, đồng thời bảo vệ khả năng phục hồi của các ngành công nghiệp trong nước và đảm bảo một sự cân bằng bền vững trong thương mại toàn cầu.
