Voorlopige cijfers over de eerste acht maanden van 2025 duiden op een significante verschuiving in de mondiale handelsbetrekkingen van Duitsland, de grootste economie van Europa. China heeft de Verenigde Staten nipt ingehaald en is daarmee opnieuw Duitslands belangrijkste handelspartner. Deze ontwikkeling, bevestigd door het Duitse Federale Bureau voor de Statistiek, volgt op de aanhoudende en voelbare effecten van de hernieuwde tariefpolitiek van de Trump-administratie, die de Duitse export naar de VS aanzienlijk heeft afgeremd. De totale handel tussen Berlijn en Beijing bereikte van januari tot en met augustus 2025 een bedrag van €163,4 miljard. Dit overtrof de €162,8 miljard die in dezelfde periode met de Verenigde Staten werd uitgewisseld, wat de nieuwe realiteit van de Duitse handelsstromen onderstreept.
Dit markeert een snelle terugkeer naar de situatie van vóór 2024, toen de VS kortstondig de toppositie heroverde na een periode van acht jaar Chinese dominantie in de Duitse handelsrelaties. De gevolgen van de Amerikaanse heffingen op Duitse goederen zijn duidelijk en voelbaar in de cijfers. Over de acht maanden werd een daling van het totale handelsvolume met 7,4% op jaarbasis geregistreerd. De terugval was bijzonder scherp in de maand augustus, met een daling van 23,5%. Dirk Jandura, de voorzitter van de BGA-buitenlandse handelsvereniging, wijst de Amerikaanse handelspolitiek aan als de voornaamste boosdoener voor deze afkoeling. Hij merkt op dat de Amerikaanse vraag naar traditionele Duitse exportproducten, zoals auto's, geavanceerde machines en essentiële chemicaliën, duidelijk is afgenomen door de hogere kosten en onzekerheid.
Het verhaal is echter complexer dan alleen de verschuiving aan de top. Hoewel het totale handelsverkeer met China is toegenomen, is de Duitse export naar China feitelijk gekrompen. In de periode van acht maanden daalde deze met 13,5% tot €54,7 miljard. Tegelijkertijd namen de importen uit China fors toe, met 8,3%, tot een totaal van €108,8 miljard. Dit resulteert in een significant en groeiend handelstekort. Deze scheve verhouding doet alarmbellen rinkelen bij analisten en industriële leiders, die zich ernstig zorgen maken over de toenemende afhankelijkheid van Duitsland van Chinese importgoederen en de structurele onevenwichtigheid die hierdoor ontstaat.
Carsten Brzeski, de wereldwijde hoofdanalist macro-economie bij ING, uit zijn bezorgdheid over wat hij een “hernieuwde importboom uit China” noemt. Hij waarschuwt dat de massale instroom van concurrerend geprijsde Chinese producten – waarbij sommige bronnen spreken van agressieve dumpingprijzen – de Duitse binnenlandse industrie ernstig onder druk kan zetten. Dit risico kan cruciale Duitse sleutelsectoren ondermijnen. Bovendien maakt de sterke focus op één dominante handelspartner het land kwetsbaarder voor onverwachte economische schokken of politieke druk. Dit moment illustreert op scherpe wijze hoe snel mondiale beleidsbeslissingen de economische kaarten kunnen hertekenen en nieuwe kwetsbaarheden creëren voor de Duitse economie.
Kortom, het Duitse handelslandschap in 2025 bevindt zich in een staat van grote verandering, gedreven door geopolitieke verschuivingen en beleidskeuzes die ver buiten de Duitse grenzen worden genomen. De uitdaging voor de toekomst ligt in het behendig navigeren door deze complexe dynamiek. Het is cruciaal dat Duitsland de veerkracht van zijn industrieën waarborgt, zijn handelsstromen diversifieert en streeft naar een duurzaam evenwicht in zijn wereldwijde handelsbetrekkingen om toekomstige risico's te mitigeren en economische stabiliteit te garanderen.
