Galerija Matica Srpska'da Kurumun 200. Yılı Öncesinde Sanat Koleksiyonu Sergisi

Novi Sad'daki Galerija Matice Srpske (GMS), Sırp Matica'sının kuruluşunun iki asırlık dönüm noktasına yaklaşması vesilesiyle, 16 Şubat 2026 tarihinde "Matica Srpska Sanat Koleksiyonu" başlıklı bir sergiyi ziyarete açıyor. Sanatseverler, 24 Mayıs 2026 tarihine kadar sürecek olan bu önemli sergi aracılığıyla, Sırp ulusunun kültürel ve bilimsel gelişiminde merkezi bir rol üstlenmiş kurumun mirasını ve sürekliliğini inceleme fırsatı bulacaklar.

1 Haziran 1826'da Peşte'de Jovan Hadžić ve diğer önde gelen isimler tarafından kurulan Matica Srpska, dünyanın en eski matica kurumudur ve 1864'te Novi Sad'a taşınmıştır. GMS Direktörü Dr. Tijana Palkovljević Bugarski, serginin, Matica Srpska'nın kurucusunun temel amacını, yani Sırp kültürünü, dilini, edebiyatını ve bilimsel çabalarını sanat aracılığıyla aktarma hedefini yansıttığını belirtti. Bugarski, kurumun büyük çalkantılar döneminde özgün kültürel mirası koruma ve besleme yolunu bulduğunu vurguladı; bu mirasın temel amacı sanat, bilim, ruhsal yaratıcılık, ekonomi ve kamusal yaşam alanlarında Sırp ulusal ve kültürel kimliğini yeniden tesis etmek ve teşvik etmektir.

Bu sergi, Matica'nın 200 yıllık varlığı boyunca sürekli olarak oluşturduğu eşsiz sanatsal koleksiyonu gözler önüne seriyor. Dr. Palkovljević Bugarski, koleksiyonun kuruluşundan itibaren kurucuların, başkanların, sekreterlerin ve hayırseverlerin portrelerini içermesiyle Sırp halkının görsel kimliğini şekillendirdiğini kaydetti. Koleksiyon, Teodor Pavlović, Milana Savić ve Jovan Đorđević gibi Matica figürlerinin portreleri ile Vojislav Šikoparić'in eserleriyle zenginleşmiştir. Bu portreler, kurumun kültürel ve toplumsal gelişime katkıları nedeniyle aldığı madalya, plaket ve diplomalarla birlikte sanatsal koleksiyonun önemli bir parçasını oluşturmaktadır.

Sergi, özellikle Teodor Pavlović, Milana Savić ve Jovan Đorđević gibi Matica sekreterlerinin hatırasına adanmış bölümler barındırıyor ve Vojislav Šikoparić'in eserleriyle görsel kimliği öne çıkarıyor. Ayrıca, İkinci Dünya Savaşı sonrası dönemin önde gelen isimlerinden Lazar ve Savet Stojković, Olga ve Kosta Milutinović, Sofija Šaškijević ve Suzana ve Borivoj Samolovač gibi sanatçıların eserlerine ayrılmış özel bir bölüm, kurumun farklı dönemlerdeki kültürel temsilini göstermektedir. Sergi, ressam Miodrag Mihaillović'in yeni keşfedilen bir çizimini içeren belgesel bir bölümü de içeriyor; Matica'nın Mihaillović'e ait yaklaşık 50 sanatsal eseri bulunuyor.

Serginin yazarı Stanislava Jovanović Mindić, tasarım ve sanal tur ile Matica'nın atmosferini sunma niyetinde olduklarını ifade etti. GMS Başkan Yardımcısı Dr. Branka Kulić ise Latince "Nomen est omen" sözüne atıfta bulunarak, isimsiz portrelerin konuşmadığını, figürlerin isimlerinin önemlerini ve ölümsüzlüklerini gösterdiğini belirtti. Matica Srpska, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu bünyesinde kurulan ilk Slav matica kurumu olarak Sırp entelektüel hayatının çekirdeğini oluşturmuştur. Sergi, multimedya içerikleri, belgesel film ve hafta sonu küratörlü turlarla zenginleştirilmiş bir deneyim sunarak, kurumun Novi Sad'a "Sırp Atina'sı" lakabının kazandırılmasındaki payını da sergiliyor.