Sigmund Freud'un Kayıp Orijinal Portresi Viyana'da Ortaya Çıktı

Avusturyalı psikanaliz dehası Sigmund Freud'un, Nazi yağması sonucu kaybolduğu düşünülen ve bir stüdyo kopyası olduğuna inanılan portresinin, aslında 1936 tarihli otantik eser olduğu Viyana'daki Sigmund Freud Müzesi küratörleri tarafından doğrulandı. Bu önemli keşif, müzenin yaklaşan "Freud Vakası. Adaletsizlik Belgeleri" sergisi hazırlıkları sırasında yapıldı.

Orijinal tablonun kimliği, Alexander Freud'un dairesinden çıkan ve daha önce kamuoyuna sunulmamış bir fotoğraf sayesinde ortaya çıktı. Bu fotoğraf, Viyana Yahudi Müzesi'nde bulunan mevcut tabloyla birebir örtüşüyor. Viyana'daki Dorotheum'dan bir sanat uzmanı da, tablonun aynı eser olma ihtimalinin oldukça yüksek olduğunu teyit etti. Sigmund'un kardeşi Alexander Freud'un portreyi başlangıçta edindiğine inanılıyor. Bu bulgu üzerine Viyana Yahudi Müzesi, tablonun menşei hakkında Kinsky müzayede evi ile temasa geçti. Konu, Viyana Restitüsyon Komisyonu'nun incelemesine sunulacak.

Portre, 24 Ekim 2025'te açılacak olan "Freud Vakası. Adaletsizlik Belgeleri" sergisinde sanatseverlerle buluşacak. Bu keşif, Nazi döneminde yağmalanan sanat eserlerinin geri alınması ve sahiplerine iade edilmesi yönündeki küresel çabalar bağlamında büyük önem taşıyor. Avusturya, Nazi zulmünden etkilenen sanatçılar ve koleksiyonerlere ait eserlerin iadesi konusunda uzun bir geçmişe sahip ve Viyana'daki müzeler bu konuda aktif rol alıyor. Kayıp sanat hazinelerinin yeniden gün yüzüne çıkması, bu alandaki araştırmalar için yeni bir umut kaynağı oluşturuyor.

Wilhelm V. Krausz tarafından 1936'da, Freud'un Grinzing'deki yazlık konutunda yapılan portrenin, Freud'un Nazi rejimi Avusturya'yı ilhak ettikten sonra ülkeyi terk etmesinden hemen önce yapıldığı düşünülüyor. Freud'un kardeşi Alexander Freud, 1938'deki "Anschluss"ın ardından önce İsviçre'ye, ardından Büyük Britanya'ya ve 1940'ta Kanada'ya kaçmış ve 1943'te orada hayatını kaybetmişti. Savaş sonrası yapılan yoğun araştırmalara rağmen , tablonun nerede olduğuna dair son iz ise 1940 tarihli bir Gestapo belgesiyle Alexander Freud'un tüm eşyalarına el konulduğuna dair kayıtlara dayanıyordu.

Söz konusu tablo, daha önce 2006'da Viyana'daki Kinsky müzayede evinde bir "Avusturyalı özel koleksiyon"dan ABD'ye satılmıştı. 2019'da aynı müzayede evinde tekrar satışa çıkarıldığında Viyana Yahudi Müzesi Dostları tarafından koleksiyona dahil edilmişti. Krausz portrenin iki stüdyo kopyasını üretmiş olsa da, araştırmalar Viyana Yahudi Müzesi'nde bulunan versiyonun orijinal olduğunu gösteriyor. Ancak o dönemde yapılan incelemelerde, eserin yağmalanmış bir sanat eseri mi yoksa orijinal mi olduğu kesin olarak belirlenememişti. Sigmund Freud Müzesi küratörlerinin, "Freud Vakası. Adaletsizlik Belgeleri" sergisi için yürüttüğü araştırmalar sırasında Alexander Freud'un dairesine ait daha önce erişilemeyen bir fotoğrafın ortaya çıkması, bu tarihi keşfin önünü açtı. Bu fotoğrafın, Viyana Yahudi Müzesi'ndeki tabloyla birebir uyuşması, eserin orijinalliği konusunda güçlü bir kanıt teşkil etti.

"Freud Vakası. Adaletsizlik Belgeleri" sergisi, yeniden keşfedilen portreyi sergilemekle kalmayacak, aynı zamanda Sigmund Freud ve kardeşi Alexander'ın sistematik mülksüzleştirilmesini de inceleyecek. Sergi, Nazi rejimi tarafından sürgün edilen ve öldürülen dört kız kardeşlerinin akıbetine de ışık tutacak.